Thiết Kế Thang Máy Cho Nhà Ống Đặt Ở Vị Trí Nào Là Phù Hợp?

Thiết Kế Thang Máy Cho Nhà Ống Có Những Vị Trí Đặt Nào?

Thiết kế thang máy cho nhà ống gần như luôn quy về bốn vị trí: lọt lòng cầu thang bộ, ôm sát bên cạnh cầu thang bộ, tận dụng giếng trời, hoặc chừa một ô riêng ở cuối nhà. Mặt bằng nhà ống hẹp ngang và sâu, nên vị trí nào cũng phải mượn chỗ của một thứ khác.

Điều chủ đầu tư thường không quan tâm là đổi vị trí không chỉ đổi thẩm mỹ, nó đổi luôn phần kết cấu phải làm thêm. Giếng trời của nhà đã xây xong thường không có đà treo cửa và đà giữa tầng, nên đội thi công phải dựng thêm hệ khung sắt cho đủ điểm neo. Còn lọt lòng cầu thang bộ thì ngoài khung hố sắt có thể phải cắt tỉa bậc thang.

Dưới đây là 4 vị trí phổ biến khi thiết kế thang máy cho nhà ống, kèm phần phát sinh nên tính trước:

4 vị trí đặt thang trong bảng trên không phải là sự xếp hạng hơn kém, chúng hợp với những hiện trạng khác nhau. Nhà đang ở mà còn giếng trời thì đó thường là phương án đỡ đục phá nhất, còn nhà đang vẽ bản vẽ thì đặt cạnh cầu thang bộ cho hố vuông vắn hơn cả.

Nhà Ống Xây Mới Và Nhà Ống Cải Tạo Chọn Vị Trí Khác Nhau Ra Sao?

Nhà xây mới còn quyền vẽ lại mặt bằng, nhà cải tạo phải nhận hiện trạng có sẵn. Vì vậy việc thiết kế thang máy cho nhà ống ở hai nhóm này đi theo hai hướng ngược nhau.

Nhà Ống Xây Mới Nên Chừa Hố Ngay Trên Bản Vẽ

Cách gọn nhất là chừa sẵn hố bê tông đúng kích thước ngay trong hồ sơ kết cấu. Hố đổ cùng công trình cho tường vây kín bốn mặt, không phải dựng khung sắt, không phải bao che thêm. Vị trí thường chọn là cạnh cầu thang bộ, vì nó giữ nguyên trục giao thông quen thuộc của nhà.

Có bản vẽ xây dựng thì báo giá cũng chính xác nhất, do đội kỹ thuật đọc được cả kích thước hố lẫn cao độ từng tầng. Bản vẽ nên gửi sang trước, sau đó mới bàn tới cấu hình cabin và cửa.

Thiết Kế Thang Máy Cho Nhà Ống Cải Tạo Bắt Đầu Từ Hiện Trạng Kết Cấu

Nhà đang ở thì bài toán đảo lại. Kết cấu đã cố định, gia đình vẫn sinh hoạt, và hai vị trí khả dĩ nhất thường là giếng trời hoặc lọt lòng cầu thang bộ. Cả hai đều cần dựng khung hố sắt, còn những mặt chưa có tường phải bao che bằng kính cường lực, tấm tre, panel hoặc tôn tuỳ ngân sách.

Riêng phương án lọt lòng cầu thang bộ có thêm khả năng phải cắt tỉa bậc thang. Đây cũng là lý do nhà cải tạo nên được khảo sát trực tiếp thay vì báo giá qua điện thoại: ba thứ hay vướng nhất tại TP.HCM là hẻm nhỏ khó đưa vật tư, nền không đào được hố pit và nhà vẫn đang có người ở.

Nếu gia đình vẫn sinh hoạt trong lúc thi công, khoảng 15 ngày đầu là giai đoạn bụi và ồn nhất do cắt đục và đào hố pit, sau đó tới lắp cơ khí, cuối cùng là phần điện êm nhất. Một thang 450kg với 5 điểm dừng nặng khoảng 4 tấn vật tư nên Phụng Hoàng chia làm 3 đến 4 đợt ra hàng. Xem thêm bài Nhà Phố Diện Tích Nhỏ Có Thi Công Thang Máy Mini Được Không?.

Bốn Con Số Cần Kiểm Trước Khi Chốt Vị Trí Thang Máy Nhà Ống

Một vị trí chỉ chốt được khi nó thoả bốn con số vận hành, không phải khi nhìn trên mặt bằng thấy vừa mắt. Đây là bộ số đội kỹ thuật dùng khi thiết kế thang máy cho nhà ống 4 đến 5 tầng chạy cáp kéo.

Bảng dưới đây liệt kê 4 thông số cần kiểm, kèm lý do từng con số tồn tại:

Bốn con số trên là mức tham khảo, con số cuối cùng do đội kỹ thuật tính lại theo tải trọng, tốc độ và cao độ thật. Hai lưu ý đi kèm: dùng máy kéo Mitsubishi thì nên có phòng máy cao 1.800mm vì máy rất to, còn hố nhỏ hơn 1,2m vuông thì nên chuyển từ khung nhôm sang khung sắt bọc kính.

Nhà thấp trần thì máy kéo dùng loại nằm gọn, tủ điện đặt ngoài tầng OH và bộ giới hạn tốc độ dùng governor điện. Đây là bốn số chốt nhanh nhất khi thiết kế thang máy cho nhà ống, còn các mốc quy định liên quan nằm ở bài Tiêu Chuẩn Thiết Kế Thang Máy Và Những Lưu Ý Khi Lắp Đặt.

Gia Chủ Tự Đo Và Chụp Những Gì Trước Khi Gọi Khảo Sát?

Đo bốn thứ và chụp một bộ ảnh là đủ để kỹ sư nói ngay vị trí đó khả thi tới đâu. Bốn số đo dưới đây chỉ mất khoảng 15 phút với một cây thước dây, nhưng rút ngắn được cả một vòng trao đổi khi thiết kế thang máy cho nhà ống.

Có 4 việc nên làm trước khi liên hệ đội kỹ thuật:

1. Đo vị trí nhỏ nhất của lọt lòng cầu thang bộ. Lọt lòng thường không đều giữa các tầng, và con số quyết định là điểm hẹp nhất chứ không phải điểm rộng nhất.
2. Đo chiều rộng và chiều sâu chỗ định đặt thang. Hai số này cho biết cabin và cửa còn lại bao nhiêu sau khi trừ kết cấu.
3. Xác định xung quanh vị trí đó là tường hay khoảng trống. Mặt đã có tường thì đỡ phần bao che, mặt trống phải tính thêm kính hoặc vật liệu bọc khung.
4. Chụp ảnh hiện trạng chỗ cần lắp thang. Ảnh chụp thẳng và ảnh từ tầng trệt nhìn lên giúp kỹ sư đọc được cao độ và các thanh đà hiện có.

Bốn số đo này chưa thay được buổi khảo sát, nhưng đủ để loại sớm phương án bất khả thi. Nhà đã có bản vẽ thì gửi luôn bản vẽ, còn nhà cải tạo thì khảo sát tận nơi vẫn là bước bắt buộc.

Chọn Vị Trí Xong Thì Chi Phí Thay Đổi Ở Những Khoản Nào?

Khi thiết kế thang máy cho nhà ống, chi phí đổi theo vị trí nằm ở phần vỏ hố và cách xử lý cửa, không nằm ở bản thân bộ thang. Ba hạng mục thường tách riêng trong báo giá là làm hố pit, làm phòng máy và làm cửa phòng máy; vị trí đặt thang quyết định ba khoản này nặng hay nhẹ.

Có 4 khoản chênh lệch hay gặp khi đổi phương án:

• Vỏ hố. Hố bê tông đổ sẵn khi xây mới không phát sinh khung sắt, còn hố khung sắt bọc kính ở nhà cải tạo cộng thêm gia công và bao che.
• Loại cửa tầng. Cửa mở trung tâm hai cánh là lựa chọn ưu tiên nhờ tiện lợi và gọn mắt. Khi hố hẹp mà vẫn muốn cửa mở rộng thì phải dùng cửa 4 cánh tự động, chênh khoảng 25 đến 35 triệu đồng so với cửa 2 cánh.
• Kính bao che. Màu kính làm giá thang lệch khoảng 30 đến 40 triệu đồng. Phụng Hoàng thường làm mặt trước kính màu để che khuyết điểm hố thang, ba mặt còn lại kính trắng cho tiết kiệm.
• Vật liệu khung. Với hố đủ rộng, khung nhôm cho đường nét sắc hơn khung sắt; riêng màu vàng gold chênh khoảng 20 đến 30 triệu đồng so với vàng đồng hoặc ghi bóng.

Bốn khoản trên đều là mức tham khảo và đổi theo từng công trình, nên cách so báo giá đúng là soi từng dòng hạng mục thay vì nhìn tổng tiền. Khi hai đơn vị báo lệch nhau, gia chủ nên hỏi rõ loại máy kéo, loại tủ điện, loại cáp và thời hạn bảo hành. Cách bố trí theo từng kiểu mặt bằng có ở bài Tư Vấn Thiết Kế Thang Máy Gia Đình Sao Cho Tối Ưu Diện Tích?, riêng phần khung nhôm ở bài Thang Máy Khung Nhôm: Giải Pháp Tối Ưu Thẩm Mỹ Cho Nhà Phố.

Hai Công Trình Thật Cho Thấy Vị Trí Quyết Định Phương Án Thế Nào?

Hai công trình dưới đây nằm ở hai đầu của cùng một bài toán khi thiết kế thang máy cho nhà ống. Một bên hố quá nhỏ nhưng vẫn ra được phương án dùng tốt, một bên hố rộng rãi nhưng chốt sai cấu hình cabin và trả giá khá đắt.

Hố 900 × 900mm Vẫn Ra Được Thang Cho Nhà 6 Tầng

Công trình Phan Huy Ích là căn hộ cho thuê 6 tầng, chỗ dành cho thang rất nhỏ, hố chỉ rộng 900mm và sâu 900mm. Với kích thước đó, cửa mở trung tâm không còn chỗ nên đội kỹ thuật chuyển sang thang cáp kéo cửa mở tay, để người thuê vẫn đi lại thuận tiện.

Điều đáng nhớ khi thiết kế thang máy cho nhà ống nằm ở đây: hố nhỏ không đồng nghĩa với hết phương án, nó chỉ có nghĩa là loại cửa và cấu hình cabin phải chọn khác đi.

Hố Rộng Nhưng Cabin Nhỏ, Sửa Lại Tốn Nửa Tiền Thang

Một công trình thang tải hàng ở Bình Phước có hố rộng, nhưng tải trọng khách yêu cầu lại nhỏ vì hàng cồng kềnh mà nhẹ. Bản vẽ vì thế thiết kế cabin không dùng hết kích thước hố. Bản vẽ đã trình trước, chỉ là lúc duyệt không ai soi kỹ kích thước cabin, tới khi lắp xong mới phát hiện cabin nhỏ hơn nhu cầu. Chi phí nới lại tốn khoảng một nửa số tiền làm thang.

Đây là thang tải hàng, nhưng bài học áp dụng cho cả thang gia đình. Chốt xong vị trí và kích thước hố mới là nửa việc; nửa còn lại là kiểm tra bản vẽ cabin xem nó có tận dụng hết phần hố đã chừa hay không.

Câu Hỏi Thường Gặp Khi Thiết Kế Thang Máy Cho Nhà Ống

Nhà không đào được hố pit thì còn lắp thang máy được không?

Vẫn còn phương án, nhưng cần đội kỹ thuật khảo sát tận nơi để tính lại cao độ và cấu hình. Không đào được hố pit là một trong ba vướng mắc phổ biến nhất khi thiết kế thang máy cho nhà ống tại TP.HCM, cùng với hẻm nhỏ và nhà vẫn đang có người ở.

Đặt thang ở giếng trời có phải bọc kín hoàn toàn không?

Không bắt buộc bọc kín toàn bộ. Những mặt đã giáp tường nhà thì giữ nguyên, chỉ các mặt còn trống mới cần bao che bằng kính cường lực hoặc vật liệu khác. Khi khảo sát, đội kỹ thuật kiểm tra thêm hệ đà hiện có rồi trao đổi xem nên ốp kính hết hay chỉ ốp phần cần thiết.

Nhà 4 đến 5 tầng nên chọn thang có phòng máy hay không phòng máy?

Phương án không phòng máy phù hợp với công trình dưới 10 điểm dừng và tốc độ dưới 90m/phút, tức gần như toàn bộ nhà ống dân dụng, và phần lớn công trình gần đây của Phụng Hoàng làm theo hướng này. Nếu dùng dòng máy kéo Mitsubishi thì nên bố trí phòng máy cao 1.800mm.

Đã xây xong mới muốn đổi vị trí thang thì có kịp không?

Vẫn đổi được, nhưng chi phí sẽ nằm ở phần khung hố sắt, bao che và cắt tỉa kết cấu quanh vị trí mới. Việc thiết kế thang máy cho nhà ống ở tình huống này nên bắt đầu bằng buổi khảo sát trực tiếp, vì số đo trên giấy hiếm khi khớp với hiện trạng.